میان منطقه گرایی سیاست اقتصادی چین و نظم منطقه ای در شورای همکاری خلیج فارس (2023-2004)
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 24 خرداد 1405
https://doi.org/10.22034/fasiw.2026.245544
اشکان گل افشان
چکیده جمهوری خلق چین بهعنوان کشوری که جایگاه آن در سطح نظام بینالملل پیوسته ارتقا یافته و با سایر قدرتهای نظام بینالملل وارد رقابت شده است، شناخته میشود. رشد مستمر اقتصادی چین و برخورداری این کشور از مازاد سرمایه، حجم بالای تولیدات صنعتی، نیاز به بازارهای مصرف جدید، منابع انرژی ارزان و... باعث تغییر دستورکار اقتصادی دولت در ایجاد رویکرد توسعه و تثبیت قدرت در ساختارهای اقتصاد سیاسی بینالملل بویژه منطقه حساس غرب آسیا گردیده است. در این راستا، این پژوهش سعی دارد به این پرسش اساسی بپردازد که سیاستهای اقتصادی چین در قبال شورای همکاری خلیج فارس، چه تاثیری بر روابط اعضای شورا داشته است؟ فرضیه پژوهش با روش کیفی و رویکرد تبیینی بدین صورت طراحی شده که روابط میان منطقهای بین چین و اعضای شورای همکاری خلیج فارس منجر به شکلگیری شبکهای از روابط بین اعضای شورا شده که افزایش سطح همکاری، رقابت و وابستگی متقابل بین اعضا را تقویت نموده است. بنابراین در این پژوهش تلاش میشود تاثیرگذاری حوزه مطالعاتی میان منطقهگرایی بر شاخصهای همکاری و رقابت در شورای همکاری خلیج فارس مورد بررسی قرار گیرد. یافتههای پژوهش موید این واقعیت است که در قالب الگوی استراتژی مشارکتی چین، سرمایهگذاری و روابط بین چین و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس بهسرعت گسترشیافته و در نتیجه انعقاد قراردادها و مشارکتهای چینی مثل مشارکت جامع استراتژیک، ابتکار کمربند جاده، موافقتنامه چارچوب همکاری اقتصادی، تجاری، سرمایهگذاری و فناوری 2004، مذاکرات ایجاد توافقنامه تجارت آزاد، الگوی همکاری 3+2+1 و... همگرایی بین کشورهای شورای همکاری خلیج فارس تقویت شده است.
